پیشنهاد الگوریتم تصمیم‌گیری انتخاب مناطق تحت حفاظت ساحلی-دریایی در جنوب ایران: مطالعة استان هرمزگان

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 گروه علوم دریایی/ دانشکده منابع طبیعی و محیط زیست/ دانشگاه آزاد اسلامی، واحد علوم و تحقیقات/تهران/ایران

2 منابع طبیعی

3 گروه علوم دریایی دانشکده منابع طبیعی و محیط زیست دانشگاه آزاد اسلامی، واحد علوم و تحقیقات، تهران. ایران

4 گروه محیط زیست. دانشکده فنی و مهندسی. دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران شمال. تهران. ایران.

5 گروه علوم دریایی/دانشکده منابع طبیعی و محیط زیست/ دانشگاه آزاد اسلامی، واحد علوم و تحقیقات/تهران/ایران

10.22059/jne.2020.288686.1806

چکیده

با توجه به اهمیت مناطق ساحلی-دریایی و حساسیت بالای آن، طرح‌های مدیریت یکپارچة مناطق ساحلی برای مدیریت و استفادة پایدار از این منابع در سطح جهانی تعریف و تحدید حدود شده است که استفاده از مدل‌های تصمیم‌گیری چندمعیاره، برای نیل به این اهداف معمول است. معیارهای انتخاب این مناطق در ایران، نیاز به بازنگری دارد تا دستورالعملی واحد بر اساس شرایط کنونی تدوین شود. در تحقیق حاضر، نتایج آخرین تحقیقات که اولویت معرف بودن زیستگاه‌ها را با روش AHP و درجة حساسیت نسبت به عوامل بیرونی را با روش ANP تعیین کرده‌اند، تلفیق شده و اولویت نهایی معرف بودن به‌دست آمد. سپس با توجه به اکوریژن‌های تعیین‌شده در تحقیقات پیشین، اولویت زیستگاه‌ها بر اساس اکوریژن‌ها تعیین گردید. سپس وضعیت حفاظتی کدهای نهایی در کل منطقه و در هر اکوریژن به‌دست آمد. نتایج نشان داد که کل منطقة مورد مطالعه از نظر حفاظتی کامل بوده و اکوریژن تنگة هرمز دارای بیشترین تنوع زیستگاهی، بیشترین تنش‌زایی و بهترین وضعیت حفاظتی‌ است. آنالیز حساسیت مدل‌ها، نسبت به تغییر هیچ‌یک از معیارها حساسیتی نشان نداد. از آنجا که بخشی از اکوریژن‌های شمال خلیج‌فارس و مکران در استان هرمزگان قرار ندارند، قضاوت نهایی در مورد آنها انجام نشد. سپس کاربری‌های بالقوه در سطح استان تعریف شده و الگوریتم تصمیم‌گیری برای مناطق ساحلی-دریایی جنوب ایران به‌دست آمد.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Proposal for a Decision Algorithm for Selecting Coastal-Marine Protected Areas in South of Iran,, Case Study: Hormozgan Province

نویسندگان [English]

  • Bahareh Samadi Kuchaksaraei 1
  • Afshin Danehkar 2
  • Seyed Mohammad Reza Fatemi 3
  • seyed ali jozi 4
  • Ehsan Ramezani-Fard 5
1 Department of Marine Science/ Faculty of Natural resources and environment/ Islamic Azad University, Science and Research Branch/Tehran/ Iran.
3 Department of Marine Science, Faculty of Natural resources and environment, Islamic Azad University, Science and Research Branch, Tehran, Iran
4 Department of Environment,, Technical and Engineering Faculty, Islamic Azad University, North Tehran Branch
5 Department of Marine Science/ Faculty of Natural resources and environment/ Science and Research Branch/ Islamic Azad University/ Tehran/ Iran
چکیده [English]

Given the importance of coastal-marine areas and their high sensitivity, integrated coastal zone management plans for the sustainable management and use of these resources, have been globally defined and restricted. The criteria for selecting these areas in Iran need to be revised to develop a specific guideline, based on the current situation. In the present study, the results of the hitherto researches, determining priorities of being representative by AHP method and sensitivity by ANP method, were combined and the final priorities of being representative were obtained. Then, according to the established ecoregions in hitherto researches, habitat priorities were determined based on ecoregions. Then the protection status of the final codes was gained in the whole region and in each ecoregion. The results showed that the entire study area has been protected completely. The Hormuz Strait ecoregion with the most diverse habitat, has the greatest tension and it is in the best protection status. Sensitivity analysis of the models showed no sensitivity to any of the criteria. Since, some parts of the Northern Persian Gulf and Makran ecoregions are not located in Hormozgan province, a final judgement was impossible to be made for them. Finally, potential land uses were defined at the provincial level and a decision-making algorithm was developed for coastal-marine areas of southern Iran.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Decision-making algorithm
  • Coastal-marine protected areas
  • Hormozgan
  • Persian Gulf