تاثیر فاکتورهای اقلیمی بر نرخ تجزیه و ناپدید شدن گروه های سرگین، مطالعه موردی: گوزن زرد ایرانی در پناهگاه حیات وحش دشت ناز

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 کارشناس ارشد محیط زیست

2 دانشیار دانشگاه صنعتی اصفهان، دکترای محیط زیست

3 محقق پسادکتری دانشگاه صنعتی اصفهان. دکترای تخصصی محیط زیست

4 عضو هیات علمی و مدرس/دانشگاه بین المللی منابع طبیعی و علوم دریایی تربیت مدرس نور

چکیده

روش شمارش محصول سرپای گروههای سرگین یکی از روشهای مهم برآورد اندازه جمعیت گونه‌های مختلف گوزن در زیستگاههای جنگلی است. آگاهی از نرخ ناپدید شدن گروههای سرگین یکی از ملزومات این روش برای تبدیل تراکم گروههای سرگین به تراکم حیوان است. نرخ ناپدید شدن گروههای سرگین در شرایط محیطی مختلف متفاوت است و می‌تواند درستی برآورد فراوانی را تحت تاثیر قرار دهد. در این پژوهش نرخ تجزیه و ناپدید شدن گروه‌های سرگین گوزن زرد ایرانی در یک دوره 12 ماهه در پناهگاه حیات وحش دشت ناز بررسی شد. نشانه‌گذاری و پایش گروه‌های سرگین در ترانسکت‌های نواری انجام شد. میانگین مدت زمان تجزیه و ناپدید شدن گروه‌های سرگین به ترتیب SE 59/5 ± 84/94 و SE 71/2 ± 79/45 روز برآورد ‌شد. نرخ تجزیه و ناپدید شدن گروه‌های سرگین تفاوت معنی داری را بین ماه‌های مختلف سال نشان داد. مدت زمان تجزیه گروههای سرگین در ماه‌های شهریور، مهر و آبان طولانی‌تر و در اردیبشهت و فروردین کوتاه‌تر از سایر ماه‌ها بود. نرخ تجزیه همبستگی معنی‌داری با میانگین تبخیر روزانه، دمای روزانه، و سرعت باد نشان داد. میزان تجمع و تجزیه گروه‌های سرگین از هفتادمین روز تا صد و چهلمین روز و از دویست و هفتادمین روز تا سیصد و دهمین روز برابر بود که بیانگر حالت پایدار گروههای سرگین روی زمین در این دو دوره بود.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

The influence of climatic factors on decomposition and disappearance of pellet-groups: case study of Persian fallow deer in Dasht-e-Naz Wildlife Refuge

نویسندگان [English]

  • Asieh Ali Akbari 1
  • Mahmoudreza Hemami 2
  • Rasoul Khosravi 3
  • Seyed Mahmoud Ghasempouri 4
4 Faculty Member (Lecturer), Ph.D. Environmental Science Department Faculty of Natural Resources & Marine Sciences Tarbiat Modares University (TMU)
چکیده [English]

Faecal standing crop pellet group counts have been widely used in forested habitats to estimate deer population size. To convert pellet group density to deer density, Knowledge of disappearance rate of pellet groups is necessary. The disappearance rate of pellet groups may be different in different environments and can affect the accuracy of abundance estimation. We estimated decomposition and disappearance rate of Persian fallow deer (Dama mesopotamica) pellet groups in Dasht-e-Naz wildlife refuge, northern Iran, over a 12-month period. Labeling and monitoring pellet groups for decay was conducted at strip transects. Mean time ± SD to pellet group decomposition and pellet group disappearance were 94.84 ± 5.59 SE and 45.79 ± 2.71 days, respectively. Pellet groups persisted longest in summer and shortest in spring. The time to pellet group decomposition was significantly correlated with daily evaporation, mean daily air temperature and mean wind speed. The deposition of pellet groups became equal to their decay from 70-140th days and from 270-310th days since the start of the experiment suggesting a steady state system of the dung on the ground.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Abundance estimation
  • Dama mesopotamica
  • Standing crop pellet group count
  • Decomposition rate of pellet-groups
  • Disappearance rate of pellet-groups