مقایسه آماری و هیدروژئوشیمیایی کیفیت آبهای زیرزمینی دشتهای غربی و شرقی استان کردستان

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسنده

گروه مهندسی مرتع و آبخیزداری، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه کردستان، سنندج، ایران

چکیده

این پژوهش با هدف مقایسه کیفیت آب دو دشت قروه (از قطبهای سیب‌زمینی کشور) و مریوان (از قطبهای تنباکوی کشور) به ترتیب در شرق و غرب استان کردستان انجام شد. داده‌های جمع آنیونها، جمع کاتیونها، یونهای کلر، سولفات، بیکربنات، پتاسیم، کلسیم، منیزیم، سدیم، نسبت جذب سدیم، قلیائیت، سختی کل، باقیمانده خشک و هدایت الکتریکی آبهای زیرزمینی هر دو دشت در سالهای آماری مشترک 1377 تا 1395 به کمک ترسیم نمودارها، محاسبه شاخص‌ها، تعیین نسبتهای یونی مختلف کیفیت آب و تهیه نقشه‌های پهنه‌بندی در محیط GIS مقایسه شدند. همچنین برای سنجش توزیع داد‌ه‌ها از آزمون کای اسکور در سطح اطمینان 95% و برای مقایسه میانگین متغیرها از آزمون t مستقل در سطح اطمینان 99 درصد استفاده شد. نتایج نشان داد که در هر دو دشت قروه و مریوان کاتیونها از فراوان به کمیاب به ترتیب کلسیم، منیزیم، سدیم و پتاسیم و آنیونها به ترتیب بیکربنات، سولفات و کلر بود. نتایج بیانگر عدم وجود اختلاف معنی‌دار بین میانگین متغیرهای بیکربنات، کلسیم، پتاسیم، قلیائیت، سختی کل و همچنین شاخص اشباع گازکربنیک دشتهای قروه و مریوان بود. میانگین سایر متغیرها، نسبتهای یونی و شاخص‌های مورد پژوهش دارای اختلاف معنی‌دار در سطح اطمینان 99 درصد بودند.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Statistical and Hydrogeochemical Comparison of groundwater quality of western and eastern plains of Kurdistan Province

نویسنده [English]

  • Shirko Ebrahimi Mohammadi
Department of Range and Watershed engineering, Faculty of Natural Resources, University of Kurdistan, Sanandaj, Iran
چکیده [English]

This study aim to the water quality comparison of Ghorveh plain (One of the main center of potato production) and Marivan plain (One of the main center of tobacco production) in the east and west of Kurdistan province respectively. Sum of the Anions, sum of Cations, Chlorine, Sulfate, Bicarbonate, Potassium, Calcium, Magnesium, Sodium ions and Sodium Absorption Ratio, Alkalinity, Total Hardness, Total Dissolved Solids and Electrical Conductivity data of groundwater in both plains between 1998 to 2016 were compared by drawing water quality diagrams, calculation of indices, determine different ionic ratios and groundwater quality mapping using GIS. To find the distribution of data, chi-square test at the 95% confidence and for comparison of variables, independent t-test at the confidence level of 99%, was used. The results showed that in both Ghorveh and Marivan plains, cations from abundant to scarce be calcium, magnesium, sodium and potassium, and anions from abundant to scarce be bicarbonate, sulfate and chlorine. Based on the results, there is not a significant difference between the mean values of bicarbonate, potassium, calcium, alkalinity, total hardness and CO2 saturation index groundwater of Marivan and Qorveh plains. The mean values of other studied variables, ions ratios and indices were significantly different at the 99% confidence level.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Stiff
  • Saturation
  • Kelley's Ratio
  • Permeability Index
  • Ionic Ratios