انتشارات دانشگاه تهران- University of Tehran Press نشریه محیط زیست طبیعی 2008-7764 78 ویژه‌نامه پایش و مدیریت آلاینده‌های محیط‌زیست طبیعی 2025 07 01 Investigating the histopathology and ultrastructural changes of gill tissue of common carp (Cyprinus carpio) in separate and Co- exposure to silica nanoparticles (SiO2) and zinc oxide nanoparticles (ZnO) بررسی آسیب‌شناسی و تغییرات فراساختاری بافت آبشش بچه‌ماهی کپور معمولی (<i>Cyprinus carpio</i>) در مواجهه جداگانه و همزمان نانوذرات دی‌اکسید سیلیس (SiO2) و نانو ذرات اکسید روی (ZnO) 141 151 99532 10.22059/jne.2024.377728.2682 FA سمیرا میرمحمدولی گروه علوم و مهندسی محیط‌ زیست، دانشکدة منابع طبیعی و محیط‌ زیست، دانشگاه ملایر، ملایر، ایران. عیسی سلگی گروه علوم و مهندسی محیط‌ زیست، دانشکدة منابع طبیعی و محیط‌ زیست، دانشگاه ملایر، ملایر، ایران. برهان منصوری مرکز تحقیقات پیشگیری از سوء مصرف مواد، پژوهشکدة بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی کرمانشاه، کرمانشاه، ایران. Journal Article 2024 06 17 Co- exposure to nanoparticles can cause serious damage to aquatic organisms, including fish. The aim of this study was to investigate the toxic effects of simultaneous exposure to silica and zinc oxide nanoparticles on changes in the gill tissue of common carp (<em>Cyprinus carpio</em>). In this study, common carp were exposed to different concentrations of zinc oxide nanoparticles, silica dioxide, and a combination of these nanoparticles. After 28 days of exposure, the samples were prepared for gill histology. Devices such as XRD, FTIR, and SEM were used in this study. The present study showed that the exposure of common carp to nanoparticles caused various tissue damage, including capillary telangiectasia, hyperplasia, increased mucus secretion, clubbing of the apex of the secondary lamellae, and fusion. Also, the simultaneous exposure of two nanoparticles has more destructive effects than the separate state of nanoparticles, which can be concluded that the presence of silica nanoparticles increases the toxicity of zinc nanoparticles. In addition, different nanoparticles show different effects in different environments. Therefore, it should be noted that the use of different nanoparticles in different amounts requires more detailed and comprehensive studies on the effects of these nanoparticles on living organisms. مواجهة همزمان نانوذرات می­ تواند آسیب ­های جدی به جانداران آبزی از جمله ماهی­ ها به دنبال داشته باشد. هدف از این مطالعه بررسی اثرات سمی رویارویی همزمان با نانوذرات دی­اکسید سیلیس و اکسید روی بر تغییرات بافت آبشش ماهی کپور معمولی (<em>Cyprinus carpio</em>) بود. در این مطالعه،<strong> </strong>۳۰۰ قطعه ماهی کپور معمولی با میانگین وزن 1±۸ گرم در مواجهه با غلظت ­های مختلف نانوذرات اکسید روی، دی اکسید سیلیس و ترکیب این نانوذرات قرار گرفتند و پس از۲۸ روز نمونه ­برداری به­ منظور بررسی آسیب ­های بافت­ شناسی آبشش انجام شد. در این مطالعه دستگاه ­هایی مانندXRD ،FTIR و SEM مورد استفاده قرار گرفتند. مطالعة حاضر نشان داد که در معرض قرارگیری ماهی کپور معمولی با نانوذرات باعث آسیب‌های بافتی مختلفی شامل تلانژیکتازی مویرگی، هایپرپلاژی، افزایش ترشح موکوس، چماقی­ شدن رأس لاملای ثانویه و فیوژن بوده است. همچنین مواجهة همزمان با دو نانو ذرة مورد بررسی اثرات مخرب بیشتری نسبت به حالت انفرادی این نانوذرات دارد که می ­توان نتیجه گرفت حضور نانوذرات دی­اکسید سیلیس باعث افزایش سمیت نانوذرات روی می­ شود. به‌علاوه، نانو ذرات مختلف در محیط ­های مختلف اثرات متفاوتی از خود نشان می‌دهند. بنابراین لازم است که همزمان با افزایش بکارگیری نانو مواد مختلف در کاربردهای گوناگون، مطالعات دقیق و جامع­تری پیرامون تأثیرات این مواد بر موجودات زنده انجام شود. https://jne.ut.ac.ir/article_99532_17d29de7bcfac56ba21c2180f2898d63.pdf