دانشکده منابع طبیعی نشریه محیط زیست طبیعی 2008-7764 68 3 2015 10 23 Priority of Gorgan’s sub-watershed for using rainfed agriculture using Multi-Attribute Decision Making (MADM) and GIS اولویت‏بندی زیر‏حوضه‏های شهرستان گرگان برای کاربری کشاورزی دیم با استفاده از روش‏های تصمیم‏گیری چند‏شاخصه (MADM) و GIS 401 411 55751 10.22059/jne.2015.55751 FA هادی رحیمی کارشناسی ارشد محیط زیست، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان عبدالرسول سلمان ماهینی دانشیار دانشکدۀ محیط زیست، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان حمیدرضا کامیاب دانشجوی دکتری محیط زیست، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان Journal Article 2013 12 09 In this research priority of Gorgan’s sub- watershed were done after normalizing the indicators using GIS software. The multi-attribute decision-making methods including ELECTRE, TOPSIS and SAW were used in this study. AHP was applied in order to weighting the indicators in Expert Choice software. First, Priority the sub-watershed were done by ELECTRE, TOPSIS and SAW using the Excel. Each method according to its approach presented different ranking. Second, Copeland method was selected for removing the conflict among results of applied methods. There was found the significant relationship among ranking methods using Spearman correlation coefficient. Then, the correlation coefficient of the ranking results was measured between Copeland and decision-making methods. Results showed that sub- watershed 3, 4, 5, 6 and 11 regarding to three cited methods were similar in priority 1 to 4 and also they have the most significant potential for agriculture among all sub-basins. The results of correlation showed SAW, ELECTRE and TOPSIS were in first, second and third grade of Gorgan’s priority for rainfed agriculture, respectively. The analyses indicated Copeland was the best method for agriculture. در این پژوهش که با هدف اولویت‏بندی زیرحوضه‏های شهرستان گرگان برای کشاورزی دیم انجام شده است، پس از شناسایی و نرمال‌سازی شاخص‏ها در محیط GIS اقدام به اولویت‏بندی زیرحوضه‏ها شد. روش‏های علمی استفاده‌شده در این پژوهش، ELECTRE، TOPSIS و SAW بود، که از‌جمله روش‏های تصمیم‏گیری چندشاخصه‌اند. از روش فرایند تحلیل سلسله‏مراتبی (AHP) برای وزن‏دهی به شاخص‏ها در نرم‏افزار Expert Choice استفاده شد. ابتدا در قالب روش‏های ELECTRE،TOPSIS،SAW و به کمک نرم‏افزار EXCEL، اولویت‏بندی زیرحوضه‏ها انجام شد. هر کدام از روش‏ها با توجه به رویکرد خود رتبه‏بندی متفاوتی ارائه دادند. در ادامه برای رفع تعارض بین نتایج سه روش، با استفاده از روش ادغام (‌Copeland) رتبه‏بندی انجام شد. با توجه به تفاوت رتبه‏بندی‏ها در سه روش، با استفاده از تحلیل‏های آماری (ضریب همبستگی اسپیرمن) رابطۀ معنا‏داری بین روش‏های اولویت‏بندی مشخص شد. همچنین‌ ضریب همبستگی بین نتایج رتبه‏بندی به‏دست‏آمده از روش ادغام و روش‏های تصمیم‏گیری محاسبه شد. نتایج نشان داد که زیرحوضه‏های 3، 4، 5، 6 و 11 با توجه به سه روش یادشده در اولویت یک تا چهار با هم یکسان بودند و بیشترین توان برای کشاورزی دیم نسبت به باقی‌ زیرحوضه‏ها را داشتند. همچنین‌ نتایج ضریب همبستگی نشان‏داد با توجه به داده‏های استفاده‌شده، نتایج روش SAW در رتبۀ اول، روش ELECTRE در رتبۀ دوم و روش TOPSIS در رتبۀ سوم مطلوبیت اولویت‏بندی زیر‏حوضه‏های شهرستان گرگان برای کاربری کشاورزی دیم قرار دارند. با توجه به تجزیه و تحلیل‏های انجام‏شده، بهترین اولویت‏بندی بین گزینه‏ها برای کشاورزی دیم، استفاده از روش ادغام است. تصمیم‏گیری چند‏شاخصه ضریب همبستگی اسپیرمن‌ Electre TOPSIS SAW Copeland https://jne.ut.ac.ir/article_55751_339b4c5aa6e5c2cce8f13041aa526586.pdf