انتشارات دانشگاه تهران- University of Tehran Press نشریه محیط زیست طبیعی 2008-7764 66 2 2013 06 22 Evaluation of Copper Concentration on Part of Aras Riparian Vegetation بررسی تغییرات و غلظت فلز مس بر پوشش گیاهی حاشیۀ ارس با توجه به فعالیت معدن مس 157 167 35848 10.22059/jne.2013.35848 FA پریسا تابان کارشناسی ارشد محیط زیست، دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات تهران کوروش کاوسی کارشناس ارشد گیاه شناسی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات تهران اسماعیل کهرم استادیار دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات تهران حمید گشتاسب استادیار دانشگاه محیط زیست کرج Journal Article 2012 09 02 We studied cu concentration on part of Aras Riparian vegetation. Cu was selected as an index metal due to polluting the Aras River through Agarak Copper Mines drainage. Results of cu concentration in indicator plant have been examined using spss16. Considering the situation of the copper mines as well as the habitat of the indicator plant, two stations before and after the exit of the industrial wastewater from the copper mines were determined for sampling. Cyperaceae are dominate in places which the quality of Aras River is suitable and <em>Common reed (Phragmites australis</em>) is dominant vegetation where effluents from the copper mine enters the river. This plant was selected as an indicator species and concentration of Copper was determined by Atomic Absorption and according to the standard method (APHA) in roots of the plant during growing season. Cu concentration in roots of <em>Phragmites australis </em>in station 2 (30.6 ppm) after entering pollutants from copper mine is higher than station1 (5.9 ppm). در این تحقیق تأثیر فلز مس در پوشش گیاهی بخشی از رودخانۀ ارس با توجه به فعالیت معادن مس در شهر آگاراک ارمنستان بررسی شده است. با توجه به اهمیت فلز مس، غلظت آن در گیاه شاخص تعیین و نتایج با نرم‌افزار SPSS 16 تحلیل شده است. جهت تعیین گونۀ گیاهی شاخص جاذب فلزهای سنگین، جوامع گیاهی حاشیۀ رودخانۀ ارس شناسایی و دو ایستگاه جهت نمونه‌برداری از گیاه شاخص تعیین شده است. گونه‌های تیرۀ جگن (Cyperaceae) حاشیۀ ارس را در بخش‌های دارای شرایط مطلوب کیفی می‌پوشانند و هرچه از سد ارس فاصله می‌گیریم، به تراکم نی‌زارها (<em>Phragmites australis</em>) افزوده می‌شود. با توجه به تغییرات پوشش گیاهی حاشیۀ رودخانۀ ارس، گیاه نی به‌مثابۀ گونۀ گیاهی شاخص تعیین شد و غلظت فلز مس در ریشۀ گیاه نی با دستگاه جذب اتمی و با استفاده از روش استاندارد بین‌المللی (APHA) اندازه‌گیری شده است. نتایج حاصل از آنالیز نمونه‌های گیاه نی محدودۀ رودخانۀ ارس بیانگر آن‌ است که میزان مس موجود در نمونه‌های گیاه ایستگاه 2 (ppm 6 /30) به‌طور چشمگیری بالاتر از میزان آن در ایستگاه شمارۀ 1 (ppm 9/5) است که دلیل آن ممکن است فعالیت معادن در منطقۀ تحقیقاتی باشد.  https://jne.ut.ac.ir/article_35848_b7209bcecfef76856ec7a231321698ce.pdf